Nên ăn gì để không thiếu vitamin A?

Nên ăn gì để không thiếu vitamin A?

Thứ Tư, 22 Tháng 08 2018 14:43

Vitamin A có vai trò quan trọng với cơ thể, cần đảm bảo đầy đủ, thiếu hay thừa vitamin A đều không tốt.

Vitamin A là loại vitamin tan trong dầu mỡ với vai trò tăng cường miễn dịch, làm tăng sức đề kháng của cơ thể chống lại các bệnh nhiễm khuẩn, tham gia vào chức năng phát triển và biệt hóa tế bào. Đặc biệt, vitamin A có tác dụng rất quan trọng tham gia vào chức năng thị giác của mắt, chống bị quáng gà do khô mắt từ đó tránh dẫn đến khô kết mạc, loét giác mạc là một trong những nguyên nhân có thể gây mù lòa.

Hậu quả của thiếu vitamin A

Thiếu vitamin A có thể gây bệnh khô mắt trong đó có vệt Bitot, khô giác mạc, nhuyễn giác mạc dẫn đến sẹo giác mạc gây mù vĩnh viễn.

Thiếu vitamin A có thể làm thoái hóa, sừng hóa các tế bào biểu mô giảm chức năng bảo vệ cơ thể.

Làm giảm khả năng đề kháng với bệnh tật nên tăng tỷ lệ tử vong ở trẻ em.

Làm trẻ chậm lớn, nếu thiếu vitamin A sớm còn có thể còn ảnh hưởng tới phát triển trí tuệ của trẻ khi đến tuổi đi học.

Hậu quả khi bị thừa vitamin A

Thừa vitamin A cũng gây ngộ độc cho cơ thể nên không thể sử dụng tùy tiện. Vitamin A tan trong chất béo và có thể được tích lũy trong cơ thể.

Nếu tiêu thụ một lượng lớn vitamin A kéo dài hàng ngày sẽ dẫn đến các triệu chứng ngộ độc gan, đau khớp, đau đầu, biến đổi xương, nôn, da khô dễ bong vẩy hay gây thóp phồng ở trẻ em. Tuy nhiên, các biểu hiện này ít khi xảy ra do tiêu thụ vitamin A và betacaroten (tiền vitamin A) từ khẩu phần trừ khi dùng quá nhiều betacaroten với thời gian dài sẽ dẫn đến rối loạn chuyển hóa betacaroten trong cơ thể và da trở nên vàng có tên là Xantoza. Nhưng hiện tượng như thế này sẽ mất đi khi ngừng sử dụng thực phẩm giàu chất này.

Hàng năm trong chương trình phòng chống thiếu vitamin A cho trẻ nhỏ đều sử dụng các viên vitamin A hàm lượng cao từ 100.000IU đến 200.000IU (tương đương 30.000 đến 60.000mcg) tùy theo tuổi của trẻ mỗi 6 tháng một lần. Các cháu nhỏ phải được uống tại cơ sở y tế. Khuyến nghị mới nhất của Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) cho phụ nữ thời kỳ mang thai không nên sử dụng vitamin A vượt quá 3.000mcg hàng ngày (tương đương 10.000 đơn vị quốc tế - IU) hoặc không nên vượt quá 7.500mcg (25.000IU) hàng tuần vì sử dụng thừa vitamin có thể gây quái thai. Khuyết tật trẻ sơ sinh thường gặp do mẹ sử dụng quá mức vitamin A gồm các dị dạng ở mặt và đầu như sứt môi - hở hàm ếch, bệnh ở hệ tim mạch, bộ phận sinh dục, thần kinh trung ương, hệ xương và cơ. Một liều đơn khoảng 150.000mcg (500.000IU) vitamin A có thể gây độc cho phụ nữ có thai. Do đó, phụ nữ có thai phải sử dụng đúng liều lượng vitamin A.

Đối với bà mẹ vừa sinh và đang cho con bú cho đến 2 tháng sau đẻ hoặc với bà mẹ không cho con bú đến 6 tuần có thể được uống một viên liều cao vitamin A là 200.000 IU (tương đương 60.000mcg).

Nguồn vitamin A có được từ đâu?

Nguồn Viatamin lấy từ các loại thực phẩm giàu vitamin A: Đây là nguồn vitamin A và betacaroten an toàn nhất. Nguồn này có nhiều ở cả hai nhóm thực phẩm nguồn gốc động vật và thực vật.

Trong thực phẩm nguồn gốc động vật có nhiều vitamin A hay retinol tốt nhất, hầu hết ở dạng retinil ester. Gan là nơi dự trữ vitamin A nên gan có thành phần retinol cao nhất như gan gà có 6960mcg/100g, gan lợn có 6000mcg/100g. Ngoài ra, lươn có 1800mcg/100g và các chất béo từ thịt các loại cũng chứa một lượng vitamin A đáng kể .

Nguồn tiền vitamin A carotenoid thường là từ một số sản phẩm động vật như sữa, kem, bơ và trứng như có 875mcg/100g trứng vịt lộn, 700mcg/100g trứng gà, 600mcg/100g bơ ….

Nguồn tiền vitamin A betacaroten có nhiều trong các loại củ có màu vàng/đỏ, các loại rau màu xanh thẫm, dầu cọ và các loại dầu ăn khác như gấc có 52.520mcg/100g; cà rốt có 5.040mcg/100g; rau ngót có 6.650mcg/100g; ớt vàng to có 5.790mcg/100g; rau dền cơm có 5.300mcg/100g; dưa hấu có 4.200mcg/100g; rau dền đỏ có 4.080mcg/100g… Theo các nghiên cứu gần đây , khi vào cơ thể tiền vitamin A sẽ được chuyển thành vitamin A (theo tỷ lệ 12:1 đối với hoa quả chín và 22-24:1 đối với rau xanh).

Cần chú ý đến giới hạn để tiêu thụ vitamin đó là mức tiêu thụ vitamin A cao nhất trong thời gian dài mà không gây ảnh hưởng phụ với tất cả mọi người. Có ba ảnh hưởng phụ quan trọng nhất khi dùng vitamin A quá liều là giảm mật độ khoáng trong xương, làm dị dạng thai nhi và bất bình thường chức năng gan. Nên sử dụng lượng vitamin A có trong khẩu phần sẽ tốt hơn vì chúng ít gây các ảnh hưởng phụ.




Bình luận
0 bình luận